แม้จะอยู่ในเขต อ.สัตหีบ แต่หาดนาจอมเทียนก็อยู่ใกล้กับหาดจอมเทียน พัทยา เพียงไม่กี่กิโลเมตร จึงเป็นอีกทางเลือกของผู้ที่ชื่นชอบความสงบ โค้งชายหาดโล่งโปร่งสบายตา มีที่พักให้เลือกหลากหลายตั้งแต่โฮสเทลไปจนถึงโรงแรมห้าดาว
ท่ามกลางการเติบโตของอุตสาหกรรมท่องเที่ยว ในพื้นที่นาจอมเทียน ยังมีการรวมตัวของชุมชนเข้มแข็ง ในนามของ วิสาหกิจชุมชนเปลี่ยนขยะให้เป็นประโยชน์รักษ์ทะเลเสน่ห์บ้านอำเภอ
ล่าสุด เรื่องราวของ ชุมชนบ้านอำเภอ : พลิกวิกฤตขยะทะเลสู่นวัตกรรม Upcycling เพื่อวิถีประมงพื้นบ้านที่ยั่งยืน ได้รับการคัดเลือกเป็น 1 ใน 100 เรื่องราวต้นแบบแหล่งท่องเที่ยวยั่งยืน ประจำปี 2026 หรือ Green Destinations Top 100 Stories 2026 ประเภท NATURE & ENVIRONMENT
หลงเสน่ห์บ้านอำเภอ
“มาเที่ยวบ้านอำเภอแล้วจะหลงรัก แต่ถ้าได้มานอนพักจะตกหลุมรักบ้านอำเภอ” เป็นสโลแกนน่ารัก ๆ ของชุมชนแห่งนี้
แต่ที่ถูกใจไปกว่านั้น คือการรวมตัวของกลุ่มคนที่มีใจรักและเต็มไปด้วยความมุ่งมั่นในการบริหารจัดการขยะอย่างยั่งยืน โดยนำความคิดสร้างสรรค์มาประยุกต์เป็นผลิตภัณฑ์รีไซเคิล ว่ากันตั้งแต่พวงกุญแจ ไปจนถึงวัสดุก่อสร้าง
อนุสรณ์ สายนภา ประธานวิสาหกิจชุมชนเปลี่ยนขยะให้เป็นประโยชน์รักษ์ทะเลเสน่ห์บ้านอำเภอเล่าว่า วิสาหกิจฯ เกิดจากเล็งเห็นถึงปัญหาขยะ โดยเฉพาะขยะจากท้องทะเลและริมชายหาด ซึ่งสร้างผลกระทบต่อคน สัตว์ และสิ่งแวดล้อม โดยได้มุ่งมั่นตั้งใจใช้ความทุ่มเทมายาวนานถึง 16 ปี
การรวมตัวของคนในชุมชน มีความตั้งใจในการแยกขยะอย่างจริงจัง เพื่อนำไปใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ไม่ว่าจะเป็นการรีไซเคิล แปรรูปและสร้างสรรค์เป็นของใช้ ของที่ระลึก เฟอร์นิเจอร์ ไปจนถึงวัสดุก่อสร้าง รวมทั้งการนำไปทำปุ๋ย หรือส่งต่อสู่การผลิตพลังงานจากขยะ
ความสุขเล็ก ๆ อันจริงจัง
ปัจจุบัน วิสาหกิจฯ มีสมาชิกถือหุ้น 45 คน หุ้นละ 100 บาท รวม 1,500 หุ้น รูปแบบการดูแลสมาชิกมีทั้งการจัดสรรผลประโยชน์ ทั้งเงินปันผล ค่าแรง สวัสดิการคนทำงาน การศึกษาดูงาน ฯลฯ โดยปี 2568 มีการปันผลหุ้นละ 16 บาท
ความสุขเล็ก ๆ ในชุมชนเริ่มต้นจากความรักในถิ่นอาศัย
ในทุกเช้าพวกเขาจะออกไปเก็บขยะบริเวณชายหาด โดยแบ่งหน้าที่ของแต่ละคนอย่างชัดเจนว่าใครจะเลือกเก็บขยะประเภทไหน เพื่อการแยกขยะตั้งแต่ต้นทาง สิ่งที่น่ารักมากคือ ถุงขยะที่ทำมาจากอวน ซึ่งมีความทนทานและใช้งานได้นาน ไม่เกิดเป็นขยะซ้ำซ้อนเหมือนกับถุงดำหรือถุงพลาสติก
เก็บขยะแล้วก็นำมาทำความสะอาด และเข้าสู่กระบวนการที่เหมาะสมกับขยะแต่ละประเภท อย่างป้ายของวิสาหกิจฯ ก็ทำมาจากฝาขวดพลาสติกหลากสี เช่นเดียวกับพวงกุญแจ ที่ผู้เข้ามาเยี่ยมชมจะได้ร่วม DIY ไปตามจินตนาการของตัวเอง นอกจากนั้นมีการสอนทำพวงมะโหดจากถุงพลาสติก กระถางต้นไม้จากตะกร้าพลาสติก ฯลฯ
นอกจากจะสร้างสรรค์ผลงานจากขยะ พลิกโฉมสิ่งของไร้ค่าเป็นของที่น่าใช้ น่าซื้อหา ทางชุมชนยังมีการรณรงค์ร่วมกันลดปริมาณขยะด้วยการพกถุงผ้าไปตลาด ลดใช้ถุงพลาสติก หิ้วปิ่นโตไปวัด รวมทั้งการนำเศษอาหารมาทำเป็นปุ๋ย และการแยกขยะภายในบ้านของตัวเอง
ส่งต่อแรงบันดาลใจ ไม่ใช่แค่แวะชม
สำหรับผู้ที่เข้ามาเยี่ยมชม อาจจะต้องใช้เวลามากกว่าคำว่า “แวะมาชม” เพราะทางวิสาหกิจฯ อยากส่งต่อประสบการณ์การเรียนรู้สู่ผู้คนในวงกว้าง เพื่อสร้างแรงบันดาลในการจัดการขยะอย่างยั่งยืน และได้รู้สัมผัสถึงความตั้งใจจริงของกลุ่มวิสาหกิจฯ ที่มุ่งมั่นมานานหลายปี ผู้ที่เข้ามาเพียงเช็คอินจึงอาจจะไม่เหมาะกับที่นี่
ผู้ที่เดินทางเข้ามาเรียนรู้ในวิสาหกิจฯ นอกจากจะได้เรียนรู้ถึงวงจรขยะที่เป็นปัญหาใหญ่ของสิ่งแวดล้อมในปัจจุบัน ยังได้ร่วมกิจกรรมเก็บขยะบริเวณชายหาด และการสร้างสรรค์ผลงาน DIY เป็นของขวัญกลับบ้าน นอกจากนั้นก็จะมีของว่างอร่อย ๆ จากในชุมชนมาให้ลิ้มลอง
