ลองโควิด (Long COVID) คืออาการตกค้างที่สามารถเกิดขึ้นได้กับคนที่มีการติดเชื้อ COVID–19 มากกว่า 4 – 12 สัปดาห์แล้วหายในผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจ ถ้ามีอาการของลองโควิดแล้วจะมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้นมากกว่าปกติ เพราะอาจจะสามารถเกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบได้ หากรู้สาเหตุและการป้องกันจะสามารถรักษาได้ทันท่วงที
นพ.ชาติทนง ยอดวุฒิ อายุรแพทย์หัวใจ หัวหน้าศูนย์ตรวจสมรรถภาพหัวใจ โรงพยาบาลหัวใจกรุงเทพ กล่าวว่า COVID – 19 มีผลทั้งทางตรงและทางอ้อมกับผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจ หากป่วยด้วยโรคหัวใจอยู่แล้วและติดเชื้อจะทำให้อาการรุนแรงและมีภาวะแทรกซ้อนที่สูงกว่าคนทั่วไป เมื่อได้รับเชื้อแล้ว ผลที่จะสามารถเกิดขึ้นได้โดยตรงกับหัวใจคือ ขณะที่ได้รับเชื้อและร่างกายกำลังต่อสู้กับเชื้อ อาจมีภาวะที่เรียกว่า เกิดภูมิต้านทานของตัวเองต่อกล้ามเนื้อหัวใจและต่อเยื่อหุ้มหัวใจ ที่จะส่งผลกระทบต่อกล้ามเนื้อหัวใจโดยตรงและการทำงานและการบีบตัวของกล้ามเนื้อหัวใจลดลง ซึ่งยังไม่มีข้อมูลการศึกษาที่ชัดเจนว่าสามารถเจอได้มากน้อยเพียงใด ในบางการศึกษารายงานว่า สามารถพบการเสียชีวิตของการติดเชื้อ COVID–19 ที่ส่งผลโดยตรงกับหัวใจ ได้ 7 – 10% และในผู้ป่วยที่ติดเชื้อรุนแรงพบว่ามีกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบหรือเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบได้มากถึง 40% ภาวะกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบหรือเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบยังสามารถพบได้จากการฉีดวัคซีน COVID-19 เช่นเดียวกัน แต่พบได้ไม่บ่อยนักและส่วนมากจะพบได้ในการฉีดวัคซีนชนิด mRNA โดยเฉพาะหลังจากฉีดเข็มที่ 2 ไปแล้ว 3 วัน จนถึง 2 สัปดาห์ เกือบทั้งหมดตรวจพบความผิดปกติเล็กน้อยจากการเจาะเลือดหรือตรวจด้วยคลื่นไฟฟ้าหัวใจ และเกือบทั้งหมดหายได้เองและหายสนิท ซึ่งตัวเลขจากการศึกษาพบเพียงประมาณ 1 ใน 100,000 ถึง 200,000 คน ซึ่งจากรายงานพบว่าภาวะดังกล่าวไม่ได้มีความรุนแรง
อาการลองโควิดที่แสดงออกเกี่ยวกับหัวใจ คือ ใจสั่น เหนื่อย เพลีย หรือบางครั้งอาจมีอาการเจ็บหน้าอก การเจ็บหน้าอกจะไม่เฉพาะเจาะจง บางคนมีหัวใจเต้นผิดจังหวะ ไม่มีการรักษาเฉพาะเจาะจง แต่อาจมีการตรวจเลือด หรือทำภาพสแกน หรือ MRI เพื่อดูความผิดปกติของโครงสร้างของหัวใจและยังไม่มีมาตรฐานการรักษาที่ชัดเจนในปัจจุบัน ขึ้นอยู่กับอาการของผู้ป่วยและดุลยพินิจของแพทย์โรคหัวใจ จากรายงานยังสามารถพบได้อีกว่า อาการที่อาจพบร่วมด้วยของการเป็นลองโควิดอยู่ในกลุ่มเดียวกับภาวะกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบหรือเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบ แต่จนถึงตอนนี้ยังไม่มีข้อมูลแน่ชัดว่าพบอุบัติการณ์ของการเป็นภาวะกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบหรือเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบหลังติดเชื้อ COVID-19 มากน้อยเพียงใด แต่พบน้อยกว่ามากเมื่อเทียบกับการมีภาวะแทรกซ้อนขณะที่กำลังมีการติดเชื้อ COVID-19
อย่างไรก็ตามเมื่อหายจาก COVID-19 ต้องหมั่นสังเกตอาการและดูแลสุขภาพตัวเองให้แข็งแรงอยู่เสมอ หากมีอาการผิดปกติหรือมีข้อสงสัยที่คิดว่าอาจจะมีความเสี่ยงควรรีบพบแพทย์เพื่อตรวจเช็กทันที โดยเฉพาะสุขภาพหัวใจเป็นเรื่องที่ไม่ควรละเลย สอบถามเพิ่มเติมได้ที่ รพ.หัวใจกรุงเทพ
